1
پژوهشگر ،گروه کشمکش و همکاری در خاورمیانه،مرکز پژوهش های علمی و مطالعات استراتژیک خاورمیانه،تهران ،ایران
2
دانشگاه اصفهان
10.22126/ipes.2026.12934.1782
چکیده
این مقاله به بررسی دیپلماسی اقتصادی روسیه در قبال کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در پرتو بحران اوکراین میپردازد. پرسش اصلی پژوهش این است: دیپلماسی اقتصادی روسیه نسبت به کشورهای شورای همکاری خلیجفارس در شرایط بحران اوکراین از چه ابزارهایی استفاده میکند و چه اهدافی را دنبال میکند؟ فرضیه پژوهش این است که: بحران اوکراین، با محدود کردن دسترسی روسیه به بازارها و سرمایهگذاریهای غربی، موجب افزایش اهمیت دیپلماسی اقتصادی در تعامل با شرکای غیرغربی شده و روسیه تلاش کرده است با بهرهگیری از توافقهای انرژی، روشهای پرداخت جایگزین و صندوقهای سرمایهگذاری مشترک، موقعیت ژئوپلیتیکی و اقتصادی خود را در منطقه تثبیت کند. روش پژوهش کیفی و توصیفی-تحلیلی بوده و دادهها از منابع کتابخانهای، مقالات علمی، گزارشهای رسمی و آماری معتبر تا سال ۲۰۲۵ جمعآوری شده است. تحلیل روندهای اقتصادی، تجاری و سرمایهگذاری روسیه با کشورهای شورای همکاری خلیجفارس نشان میدهد که این کشورها، بهویژه امارات و قطر، با انعطاف و فعالانه وارد تعاملات اقتصادی شدهاند، درحالیکه برخی دیگر مانند بحرین و کویت، رویکرد محافظهکارانهای داشتهاند. همکاریها عمدتاً بر حوزه انرژی، سرمایهگذاریهای مشترک، تجارت و سازوکارهای مالی جایگزین متمرکز بوده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که دیپلماسی اقتصادی روسیه توانسته است با ایجاد توافقنامههای انرژی، صندوقهای سرمایهگذاری مشترک و توسعه مسیرهای مالی جایگزین، آثار تحریمهای غربی را کاهش دهد و شبکهای پایدار از همکاریهای اقتصادی در منطقه ایجاد کند. بااینحال، محدودیتهای ساختاری، فشارهای بینالمللی و وابستگیهای امنیتی کشورهای شورا مانع از شکلگیری یک اتحاد اقتصادی کامل شده است؛ بنابراین، تعامل روسیه با شورای همکاری خلیجفارس در کوتاهمدت و میانمدت به شکل پروژهمحور و چندجانبه ادامه مییابد و ظرفیتهای بلندمدت همکاری در گرو طراحی سازوکارهای نهادی و مدیریت ریسک است.
پوررمضان, پرهام, & بهرامی پور, فرشته. (1405). دیپلماسی اقتصادی روسیه در قبال کشورهای عضو شورای همکاری خلیجفارس در پرتو بحران اوکراین. مطالعات اقتصاد سیاسی بین الملل, (), -. doi: 10.22126/ipes.2026.12934.1782
MLA
پرهام پوررمضان; فرشته بهرامی پور. "دیپلماسی اقتصادی روسیه در قبال کشورهای عضو شورای همکاری خلیجفارس در پرتو بحران اوکراین". مطالعات اقتصاد سیاسی بین الملل, , , 1405, -. doi: 10.22126/ipes.2026.12934.1782
HARVARD
پوررمضان, پرهام, بهرامی پور, فرشته. (1405). 'دیپلماسی اقتصادی روسیه در قبال کشورهای عضو شورای همکاری خلیجفارس در پرتو بحران اوکراین', مطالعات اقتصاد سیاسی بین الملل, (), pp. -. doi: 10.22126/ipes.2026.12934.1782
VANCOUVER
پوررمضان, پرهام, بهرامی پور, فرشته. دیپلماسی اقتصادی روسیه در قبال کشورهای عضو شورای همکاری خلیجفارس در پرتو بحران اوکراین. مطالعات اقتصاد سیاسی بین الملل, 1405; (): -. doi: 10.22126/ipes.2026.12934.1782
)